Tập đoàn Thái Lan xóa tên MaxValu. Vì sao đối thủ nước ngoài không thể cạnh tranh với các đế chế bán lẻ Thái?

MaxValu bị xóa tên ở Thái Lan
30 siêu thị MaxValu của tập đoàn Nhật Aeon tại Thái Lan sẽ bị xóa tên từ ngày 30-9 tới. Ảnh: The Nation
  • 30 siêu thị MaxValu của AEON sẽ đổi tên và trực thuộc chuỗi Tops của Central Food Retail từ ngày 30-9.
  • Đây là ví dụ mới nhất về khả năng thống lĩnh thị trường nội địa ba “đế chế” bán lẻ Thái Lan là Central Group, CP Group và Berli Jucker (BJC).
  • Các tập đoàn Thái từng thâu tóm các đối thủ ngoại như Carrefour, Tesco và AEON.
  • Nhưng vẫn còn thị trường ngách cho các tập đoàn nước ngoài, chẳng hạn IKEA trong mảng nội thất, Watson hay Boots ở mảng nhà thuốc – sức khỏe, hoặc Uniqlo hay Muji ở mảng thời trang nhanh.

Các cửa hàng MaxValu của AEON dự kiến sẽ ngừng hoạt động tại Thái Lan từ ngày 30-9-2026, và được đưa vào hệ thống chuỗi siêu thị Tops của Central Retail, theo The Nation. Thương vụ mới nhất này là ví dụ mới nhất về quyền lực thống lĩnh thị trường của các tập đoàn bán lẻ Thái Lan.

Thương vụ thâu tóm đối thủ Nhật hoàn tất đầu tháng 9

Thương vụ AEON bán lại 30 siêu thị mang thương hiệu của tập đoàn cho Central Food Retail được thông báo công khai đầu tháng 8-2026.

Tập đoàn Central Retail (CRC) cho biết thương vụ mua lại MaxValu bao gồm tệp khách hàng hơn 900.000 người, quyền sở hữu đất đai và một trung tâm chế biến thực phẩm ăn liền. CRC nhận định trung tâm này sẽ củng cố năng lực sản xuất và phát triển các sản phẩm thực phẩm chế biến sẵn của tập đoàn.

Central Food Retail (CFR), công ty do CRC sở hữu 100% vốn trực tiếp và gián tiếp, đã ký thỏa thuận vào ngày 7-8-2026 để mua lại toàn bộ cổ phần phổ thông tại AEON (Thailand) Co Ltd, đơn vị vận hành hệ thống siêu thị MaxValu tại Thái Lan. CRC cho biết thương vụ mua lại sẽ được tài trợ từ dòng tiền nội bộ, nhưng không tiết lộ giá trị giao dịch. Truyền thông Thái Lan nói  CRC đã hoàn tất thương vụ và nắm quyền sở hữu hoàn toàn đối với AEON (Thailand).

Sức mạnh của các “đế chế bán lẻ” của Thái Lan?

Thị trường bán lẻ Thái Lan có quy mô ước tính đạt khoảng 154,17 tỷ USD trong năm 2026, theo hãng phân tích thị trường Mordor Intelligence. Miếng bánh khổng lồ này hoàn toàn thuộc sự chi phối mạnh mẽ của “ba đế chế bán lẻ” Thái Lan là CP Group, Central Group và BJC (Berli Jucker).

Bộ ba này nắm trong tay mạng lưới phân phối dày đặc, trải dài từ các trung tâm thương mại, đại siêu thị, siêu thị cho đến hàng chục ngàn cửa hàng tiện lợi rải đều khắp Thái Lan, theo Tick Tock Consulting AB – hãng tư vấn quốc tế về tối ưu hóa quy trình bán hàng, giảm chi phí sản xuất và mở rộng thị trường.

CP Group vận hành chuỗi cửa hàng tiện lợi 7-Eleven (mua nhượng quyền và tự vận hành toàn bộ), Lotus’s (mua lại hệ thống của Tesco của Anh) và đại siêu thị bán buôn Makro (mua lại từ tập đoàn Hà Lan). Còn Central Group nắm giữ các trung tâm thương mại Central, chuỗi siêu thị Tops, và đã thâu tóm luôn chuỗi FamilyMart của Nhật Bản tại Thái Lan để đổi tên thành Tops Daily. Trong khi đó, BJC nằm chuỗi Big C sau khi thâu tóm mạng lưới từ tay Carrefour (Pháp) và Casino Group.

Tick Tock Consulting AB chỉ ra rằng các “đế chế” bán lẻ Thái Lan có nhiều thuận lợi, như quỹ đất dồi dào và các mặt bằng đắc địa, có tiềm lực tài chính và chuỗi cung ứng khép kín từ các doanh nghiệp bản địa. Vì thế, họ dựng nên các rào cản lớn mà các đối thủ nước ngoài khó lòng vượt qua. Nhiều thương hiệu bán lẻ quốc tế hùng mạnh từng bước chân vào Thái Lan nhưng cuối cùng đều phải rút lui và nhượng lại toàn bộ mạng lưới cửa hàng cho các đối thủ nội địa vì không thể duy trì sức cạnh tranh.

Đối thủ ngoại không trụ vững

AEON thành lập chi nhánh kinh doanh tại Thái Lan vào tháng 12-1984, còn thương hiệu MaxValu hoạt động tại Thái Lan từ năm 2007. Đợt chuyển giao vào ngày 30-9 chỉ liên quan đến thương hiệu siêu thị và mảng vận hành trực thuộc, chứ không phải là dấu chấm hết cho mọi hoạt động kinh doanh của AEON tại Thái Lan.

Trước đây, Carrefour và Tesco cũng từng chuyển nhượng các mảng kinh doanh bán lẻ quy mô lớn tại Thái Lan cho những nhà điều hành khác, mạng lưới cửa hàng của họ sau đó đều hoạt động dưới các thương hiệu mới.

Tháng 11-2010, Groupe Casino, công ty mẹ của Big C thời điểm đó, thông báo rằng Big C đã đồng ý mua lại mảng kinh doanh của Carrefour tại Thái Lan với giá 35,5 tỷ baht. Theo thông báo mua lại của Casino, hệ thống của Carrefour bao gồm 42 cửa hàng, trong đó có 34 đại siêu thị và 37 trung tâm mua sắm.

Big C đã sáp nhập toàn bộ mạng lưới của Carrefour tại Thái Lan thay vì giữ lại thương hiệu Carrefour. Các hồ sơ của Casino cho thấy Big C bắt đầu hợp nhất các hệ thống vừa mua lại vào tháng 1-2011, qua đó mở rộng mạng lưới và củng cố vị thế vững chắc trên thị trường đại siêu thị tại Thái Lan.

Tìm thị trường ngách mà vẫn sống khỏe?

Tuy nhiên, bức tranh không hoàn toàn khép lại đối với các doanh nghiệp ngoại khi họ vẫn “sống khỏe” bằng cách khai thác thành công thị trường ngách. Nhiều thương hiệu quốc tế chủ động né tránh cuộc chiến siêu thị. Họ tập trung vào các lĩnh vực chuyên biệt như nội thất, thời trang, chuỗi dược mỹ phẩm hoặc kinh doanh hàng hóa riêng.

Ở thị trường nội thất và không gian sống, thương hiệu IKEA của Thụy Điển đang cực kỳ thành công và liên tục mở các đại trung tâm tại Thái Lan. Chuỗi cửa hàng mỹ phẩm và sức khỏe như Watson của Hồng Kông hay Boots của Anh đang dẫn đầu trong mảng nhà thuốc và mỹ phẩm. Các thương hiệu Nhật Bản như Muji hay Uniqlo (thời trang) hoặc Don Donki (siêu thị hàng Nhật) hoặc Decathlon (đồ thể thao của Pháp) vẫn liên tục mở rộng nhờ dấu ấn thương hiệu và trải nghiệm mua sắm độc quyền.

Ricky Hồ / BSA Media