Khoảng 1 tỉ đô la các mặt hàng nông sản xuất khẩu gồm trà, cà phê và gia vị… của Ấn Độ sẽ được miễn thuế đối ứng khi bán sang Mỹ. Tổng kim ngạch xuất khẩu nông sản của Ấn Độ sang Mỹ, không bao gồm tôm, đạt khoảng 2,5 tỉ đô la mỗi năm.

Hôm 14-11, Tổng thống Donald Trump đã ký sắc lệnh hành pháp miễn thuế đối ứng hơn 200 mặt hàng nông sản, bao gồm trái cây nhiệt đới và nước ép trái cây, ca cao, chuối, cam, cà chua, thịt bò và một số loại phân bón.

Ấn Độ coi việc giảm thuế đối với các sản phẩm này là một động lực thúc đẩy xuất khẩu nông sản của mình sang Mỹ. Bộ Thương mại và Công nghiệp Ấn Độ cho biết mặc dù động thái này áp dụng cho tất cả các đối tác thương mại, nhưng cũng “tạo ra một sân chơi bình đẳng cho các nhà xuất khẩu Ấn Độ”. Từ việc đối mặt với mức thuế 50% với các sản phẩm này, nay hàng rào thuế quan trở thành 0%.

Xuất khẩu giảm 2,5 tỉ đô mỗi tháng vì thuế đối ứng

Tuy nhiên, Ajay Srivastava, người sáng lập tổ chức nghiên cứu Sáng kiến ​​Nghiên cứu Thương mại Toàn cầu có trụ sở tại New Delhi, đánh giá khác. “Sắc lệnh này có thể củng cố đáng kể vị thế cạnh tranh của Ấn Độ trong lĩnh vực gia vị và nông sản đặc thù. Nhưng phần lớn lợi ích sẽ chủ yếu thuộc về các nhà xuất khẩu nông sản lớn của Mỹ Latinh, châu Phi và ASEAN trừ khi Ấn Độ mở rộng quy mô.”

Ông nói thêm rằng Ấn Độ “gần như không có mặt” trong một số dòng sản phẩm được miễn thuế lớn nhất – cà chua, trái cây họ cam quýt, dưa, chuối, hầu hết các loại trái cây tươi và nước ép trái cây.

Kim ngạch xuất khẩu hàng hóa của Ấn Độ sang Mỹ trong tháng 10 đã tăng khoảng 15% so với tháng trước, đánh dấu mức tăng theo tháng đầu tiên kể từ tháng 5, sau khi giảm 20% được ghi nhận vào tháng 9.

“Bất chấp sự phục hồi trong tháng 10, các chuyến hàng của Ấn Độ sang Mỹ đã giảm gần 28,4% từ tháng 5 đến tháng 10, xóa sổ hơn 2,5 tỉ đô la giá trị xuất khẩu hàng tháng”, Srivastava nói.

Tiến tới hiệp định thương mại song phương

Ấn Độ và Mỹ đã bắt đầu đàm phán Hiệp định thương mại song phương (BTA) sau khi Thủ tướng Narendra Modi thăm Washington vào tháng 2 và nhất trí với Trump về việc tăng cường quan hệ và mở rộng thương mại song phương lên 500 tỉ đô la vào năm 2030 từ khoảng 200 tỉ đô la hiện nay. Hai bên cũng đã công bố kế hoạch đàm phán giai đoạn một của BTA vào mùa thu năm nay.

Tuy nhiên, hồi tháng 8, Mỹ đã áp thuế 50% đối với hàng hóa từ Ấn Độ, bao gồm cả mức phạt 25% đối với việc New Delhi mua dầu của Nga – mức phạt cao nhất trong số các đối tác thương mại của Mỹ.

Hôm 16-11, ông Trump tuyên bố “bất kỳ quốc gia nào làm ăn với Nga sẽ bị trừng phạt rất nghiêm khắc” khi ông bày tỏ sự ủng hộ đối với một đạo luật “rất cứng rắn” đang được các nhà lập pháp Đảng Cộng hòa thúc đẩy nhằm áp đặt mức thuế lên tới 500% đối với các quốc gia mua dầu khí từ Moscow.

Sau đó, Bộ trưởng Dầu khí Ấn Độ Hardeep Singh Puri thông báo rằng các hãng dầu khí nhà nước của Ấn Độ đã ký kết một thỏa thuận một năm để nhập khẩu khoảng 2,2 triệu tấn khí dầu mỏ hóa lỏng (LPG) từ Mỹ – chiếm khoảng 10% lượng khí đốt nhập khẩu hàng năm của Ấn Độ. Ông viết trên tài khoản X (Twitter): “Đây là lần đầu tiên trong lịch sử. Một trong những thị trường LPG lớn nhất và phát triển nhanh nhất thế giới đã mở cửa cho Mỹ”.

Một quan chức cấp cao của Bộ Thương mại và Công nghiệp Ấn Độ nói rằng động thái này không phải là quá mới mẻ, bởi Ấn Độ từ lâu đã cân nhắc mua khí đốt của Mỹ. “Cơ hội trước đây không có và giờ đã xuất hiện… Điều này nằm trong bối cảnh chung là duy trì thương mại với Mỹ ở mức cân bằng. Nó không phải là một phần của bất kỳ gói đàm phán thương mại nào, nhưng chắc chắn là một phần trong nỗ lực của chúng tôi hướng tới thương mại cân bằng giữa hai nước”.

Theo Nikkei Asia, Reuters